صاعقه در مشتری و زمین شبیه هم است

صاعقه در مشتری و زمین شبیه هم است

در سال ۱۹۷۹ وجود صاعقه‌ در سیاره مشتری توسط فضاپیمای “وویجر۱” (Voyager 1) 1979 شناسایی شد، اکنون یک مطالعه جدید نشان می‌دهد که اصابت صاعقه در غول‌های گازی سیاره مشتری مشابه زمین است.

فضاپیمای “جونو” (Juno) که در سال ۲۰۱۶ در مدار قطبی سیاره مشتری قرار گرفت، به مطالعه صاعقه این غول‌های گازی می‌پرازد.

پیش از این دانشمندان بر این باور بودند که بروز صاعقه در مشتری متفاوت است در حالیکه اکنون نظری دیگر دارند. در مطالعه‌ای که اخیرا در مجله ” Nature ” منتشر شد، دانشمندان بر این باورند که شباهت‌هایی میان صاعقه در مشتری و صاعقه در زمین وجود دارد. آنها همچنین دریافتند که صاعقه در مشتری در ابعاد مختلف نیز می‌تواند کاملا متفاوت باشد. هر دو نوع صاعقه هنگام وقوع در آسمان، موجب انتشار امواج رادیویی می‌شوند.

پیش از مطالعه یافته‌های فضاپیمای جونو، دانشمندان مطمئن نبودند که آیا صاعقه در مشتری ممکن است به طور قابل توجهی ضعیف‌تر از صاعقه در زمین باشد یا خیر.

سیگنال‌های صاعقه در مشتری در محدوده طیف رادیویی کیلوهرتز ثبت شده است. پس از نزیک شدن فضاپیمای جونو به سیاره مشتری، این فضاپیما توانست ۳۷۷ انفصال صاعقه را شناسایی کرده و آنها را در محدوده مگا هرتز و گیگا هرتز قرار دهد.

دانشمندان دریافتند صاعقه در مشتری چند تفاوت با صاعقه در زمین دارد. فعالیت‌های صاعقه‌ای بسیاری در نزدیکی قطب‌های این سیاره وجود دارد، اما هیچ یک از آنها در خط استوا نیستند در حالیکه بخش عظیمی از صاعقه‌های زمین در نزدیکی خط استوا رخ می‌دهند.

به دلیل دریافت بخش زیادی از حرارت خورشید، بیشتر صاعقه‌های زمین در نزدیکی خط استوا رخ می‌دهند. خط استوا بخش عظیمی از تابش خورشیدی را دریافت می‌کند که این عمل باعث ایجاد هوای مرطوب و گرم و در نتیجه سبب ایجاد رعد و برق می‌شود اما این روند در سیاره مشتری به گونه‌ی دیگری است.

در سیاره مشتری بخش عظیمی از گرما، از خورشید بدست نمی‌آید زیرا این سیاره ۲۵ برابر کمتر از زمین، نور خورشید دریافت می‌کند و این در حالی است که بخش زیادی از گرمای مشتری عمدتا از خود این سیاره حاصل می‌شود.

همانند زمین، گرم‌ترین قسمت سیاره مشتری نزدیک استوا است و این گرما باعث ایجاد ثبات در محیط فوقانی نزدیکی خط استوا می‌شود. این قطب‌ها ثبات جوی ندارند و این گازهای گرم داخل مشتری را قادر می‌سازد تا به جو بروند که این کار سبب به وجود آمدن صاعقه می‌شود.

محققان هم چنین بزرگترین پایگاه داده رادیویی با فرکانس پایین را در اطراف مشتری ایجاد کردند. این پایگاه بیش از ۱۶۰۰ سیگنال فضاپیما جونو را جمع‌آوری کرده است و قادر است در هر ثانیه چهار صاعقه که سرعت آن مشابه صاعقه در زمین است را ثبت کند. سیزدهمین پرواز فضاپیمای جونو، در ۱۶ جولای (۲۵ تیر) انجام خواهد شد.

منبع: ایسنا

چرا زمین مانند مریخ قرمز نیست

چرا زمین مانند مریخ قرمز نیست

طبق تحقیقات جدید، دلیل اصلی که سبب می‌شود زمین مانند مریخ قرمز نباشد، کمبود آهن است. برعکس، این فراوانی آهن است که سبب درخشش سیاره سرخ می‌شود.

اگرچه زمین در پوسته خود آهن دارد و همچنین اگرچه سنگ‌هایی که روی سیاره ما قرار دارند ممکن است در طول زمان تغییر رنگ دهند و قرمز شوند اما زمین به اندازه مریخ دارای آهن نیست. مدتهاست دانشمندان معتقدند که چیزی در پوسته زمین وجود دارد که در حال از بین بردن آهن است. آنها بر این باورند که ماده “مگنتیت کانی” (mineral magnetite) است.

محققان نتیجه گرفتند که شکنش گارنت، به دلیل ترجیح آن بر آهن همزمان باعث اکسیداسیون و تخلیه آهن ماگما می‌شود.

به نظر می رسد گارنت برخلاف مگنتیت اغلب در نقاطی که کمبود آهن رخ می‌دهد، وجود دارد. علاوه بر این، “اَلماندین” (Almandine) ، یک ماده معدنی تحت گروه گارنت، دارای آهن است و در محیط گرم و فشار بالا تشکیل شده است.

با این حال، بسیاری از مطالعات بر اساس یک سنگ گارنت به نام “بیگانه‌سنگ” (xenoliths) است که بر روی زمین یافت شده است. بدین منظور اکنون مطالعه بر روی سنگ‌ها مؤثرترین راه برای مشاهده فرآیندهای زمین شناسی است که در زیر زمین رخ می‌دهد.

این مطالعه در مجله ” Science Advances” منتشر شد.

منبع: ایسنا

ضخامت پوسته عطارد

نظریه جدید ضخامت پوسته عطارد

عطارد، سریع و نزدیک به خورشید است و همین امر سفر انسان به این جهان سنگی را با چالش مواجه می‌کند.

تاکنون تنها یک کاوشگر توانسته است در اطراف این سیاره بچرخد و داده‌های کافی را برای اطلاع از ترکیب شیمیایی و چشم‌انداز آن ارائه دهد. پس از پایان یافتن ماموریت این کاوشگر در سال ۲۰۱۵، دانشمندان سیاره‌شناسی، ضخامت پوسته عطارد را در حدود ۲۲ مایل تخمین زدند. اما یکی از دانشمندان “دانشگاه ایالتی آریزونا”(UA) در آمریکا، با این موضوع مخالف است.

“مایکل سوری”(Michael Sori)، دانشمند متخصص “آزمایشگاه مطالعات ماه و سیارات”(LPL)، با استفاده از آخرین فرمول‌های ریاضی تخمین می‌زند که ضخامت پوسته عطارد، ۱۶ مایل و چگال‌تر از آلومینیوم است. مقاله او با عنوان “پوسته نازک و ضخیم عطارد”(A Thin, Dense Crust for Mercury)، در روز اول ماه مه در مجله ” Earth and Planetary Science Letters” به چاپ خواهد رسید.

سوری با استفاده از داده‌هایی که فضاپیمای “مسنجر” (MESSENGER) از سطح عطارد جمع‌آوری کرده بود، ضخامت پوسته آن را تعیین کرد. او برای این کار، از فرمول پروفسور “ایسامو ماتسویاما” (Isamu Matsuyama)، دانشمند آزمایشگاه مطالعات ماه و سیارات و استاد “دانشگاه کالیفرنیا” (UC) در آمریکا استفاده کرد.

ادعای سوری براساس نظریه‌ای است که نشان می‌دهد پوسته عطارد، بیشتر در اثر فعالیت آتش‌فشانی شکل گرفته است. شاید دانشمندان بتوانند با درک چگونگی شکل‌گیری پوسته عطارد، شکل‌گیری بقیه قسمت‌های این سیاره عجیب را نیز درک کنند.

سوری در مصاحبه‌ای گفت: در میان سیارات خاکی، عطارد ، بزرگترین هسته را نسبت به اندازه خود دارد. شاید عطارد، مانند یک سیاره معمولی شکل گرفته و سپس، مقدار زیادی از پوسته و گوشته در اثر تاثیرات شدید از بین رفته باشد. ایده دیگر این است که هنگام نزدیک شدن بیش از حد به خورشید، بادهای خورشیدی، بسیاری از سنگ‌ها را از هم دور می‌کنند و به زودی، هسته بزرگی شکل می‌گیرد. هنوز ایده‌ای وجود ندارد که همه در مورد آن، اتفاق نظر داشته باشند.

کار سوری، مشکل مربوط به صخره‌های پوسته عطارد را نیز حل کرد.

هنگام شکل‌گیری سیاره‌ها و ماه، پوسته آنها از گوشته که لایه میان هسته سیاره و پوسته آن است و در طول میلیون‌ها سال جریان داشته، به وجود آمد. حجم پوسته یک سیاره، درصد گوشته‌ ریخته شده میان صخره‌ها را نشان می‌دهد.

پیش از مقاله سوری، ضخامت پوسته عطارد، ۱۱ درصد گوشته اصلی زمین تخمین زده می‌شد. توضیح این که چرا عطارد نسبت به ماه، صخره‌های بیشتری را به وجود آورده است، یک معمای حل نشده برای دانشمندان بود. اکنون، مقاله سوری، میزان وجود صخره‌های عطارد را تا ۷ درصد تخمین می‌زند. سوری، با تخمین عمق و ضخامت پوسته توانست این معما را حل کند.

منبع:ایسنا

توفان عظیم مشتری

توفان عظیم مشتری

روز گذشته فضاپیمای “جونو”(Juno) ناسا که یک فضاپیما رباتیک بدون سرنشین است، نزدیکترین عکس از “لکه سرخ بزرگ”(Great Red Spot) که بزرگترین توفان عظیم چرخان در سطح سیاره مشتری است و اطراف آن را ابرها احاطه کرده‌اند، طی یک پرواز در ارتفاع کم ثبت کرد. این تصویر ترکیبی از سه تصویر گرفته شده طی ۱۵ دقیقه است. در زمان تصویربرداری، فضاپیما جونو بین ۲۴٫۷۴۹ و ۴۹٫۲۹۹ کیلومتری بالای ابرهای سیاره مشتری قرار داشت.

منبع: ایسنا

زحل

سیاره زحل، یکی از دلایل اساسی تولد قمرهای مشتری؟!

پژوهشگران در بررسی جدیدی ادعا کرده‌اند ممکن است سیاره زحل، نقشی اساسی در تولد بزرگترین قمرهای مشتری داشته باشد.

به گفته پژوهشگران، شاید این بررسی، موضوع قمرهای غول‌پیکر و احتمالا قابل سکونت اطراف سیاره‌های بیگانه را مشخص کند.

چهار قمر بزرگ مشتری یعنی ” آیو” (Io)، ” اروپا” (Europa)، ” گانیمد” (Ganymede) و ” کالیستو” (Callisto) که به “قمرهای گالیله‌ای” (Galilean moons) مشهور هستند، پس از این‌که ” گالیلئو گالیله” (Galileo Galilei) در سال ۱۶۱۰ آنها را کشف کرد، نام‌گذاری شدند. همه این قمرها، از سیاره پلوتو بزرگتر هستند و “گانیمد”، بزرگترین قمر در منظومه شمسی، حتی از سیاره عطارد هم بزرگتر است.

بررسی‌های پیشین، نشان داده بودند که “گانیمد” و “کالیستو”، در زیر پوسته یخی خود، اقیانوس‌هایی را جای داده‌اند. از آنجا که زندگی فقط در مکان‌هایی است که در آنها آب وجود دارد، این ادعا، احتمال قابل سکونت بودن قمرها را پدید آورد و دانشمندان را بر آن داشت تا به قابل سکونت بودن قمرهای خارج از منظومه شمسی فکر کنند. در هر حال، آنچه در مورد این موضوع، ناشناخته باقی ماند، چگونگی شکل‌گیری قمرها در داخل و یا خارج از منظومه شمسی است.

بر اساس پژوهش‌های گذشته، قمرهای گالیله‌ای، از ماده‌ای تشکیل شده‌اند که در طول آخرین مراحل شکل‌گیری مشتری، این سیاره غول‌پیکر را احاطه کرده بود؛ اما محل شکل‌گیری این ماده و چگونگی احاطه مشتری توسط آن، نامشخص است.

در هر حال، این پژوهش‌ها نشان دادند هنگامی که مشتری با این حلقه گاز و غبار که خورشید تازه متولد شده را احاطه کرده بود، ادغام شد، شکافی در قرص پیش–سیاره‌ای ایجاد کرد. این شکاف، چالشی برای توضیح چگونگی جمع‌آوری مواد جامد کافی توسط مشتری برای شکل دادن به قمرهای گالیله‌ای بزرگش، پدید آورد.

اکنون، پژوهشگران ادعا می‌کنند که ممکن است قمرهای گالیله‌ای، با کمک زحل شکل گرفته باشند. “توماس رونت” (Thomas Ronnet)، متخصص علوم نجومی “دانشگاه اکس‌مارسی” (AMU) در فرانسه در مصاحبه‌ای گفت: آشکار کردن نقش اساسی “زحل” در رساندن توده‌های قمرهای گالیله، بسیار هیجان‌انگیز بود.

دانشمندان، مدل‌های رایانه‌ای از شکافی که مشتری در قرص پیش–سیاره‌ای ایجاد کرده بود، ابداع کردند. آنها دریافتند که به مرور زمان، در لبه خارجی این شکاف، ذخیره‌ای از خرده‌سیاره – توده‌های تشکیل‌دهنده سیارات – انباشته شده است.

آنها همچنین دریافتند که ممکن است هسته “زحل”، درون این ذخیره خرده‌سیاره‌ای شکل گرفته و یا به درون آن، کوچ کرده باشد. همچنین امکان دارد کشش گرانشی هسته، اجرامی را به سوی مشتری و منظومه شمسی پراکنده و ماده کافی را برای شکل دادن به قمرهای گالیله‌ای در مدارهای کنونی، فراهم کرده باشد.

علاوه بر این، پژوهشگران دریافتند که ممکن است اثرات “زحل” بر این ذخیره خرده‌سیاره‌ای، کمربند اصلی سیارک‌ها را بین مریخ و مشتری قرار داده و نیز به پراکندگی یخ در منظومه شمسی و غنی کردن آنها با آب، کمک کرده باشد.

رونت ادامه داد: این یافته‌ها، بر چگونگی حضور سیاره‌های غول‌پیکر در شکل دادن به سیستم‌های سیاره‌ای و پخش اجسام جزیی، تاکید دارند.

یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهند که ممکن است قمرهای بزرگ، بیشتر در اطراف سیاراتی داخل منظومه‌های چندسیاره‌ای شکل گرفته باشند نه منظومه‌های تک‌سیاره‌ای.

اگر قمرهای گالیله‌ای و سیارک‌های غنی از کربن درون کمربند اصلی، یک ریشه معمول داشته باشند، ماموریت‌های آینده به مشتری مانند ماموریت فضاپیمای بیناسیاره‌ای آژانس فضایی اروپا موسوم به “جستجوگر قمرهای یخی مشتری” (JUICE)، به آزمایش ایده تاثیر زحل بر تاریخ هر دو گروه، کمک خواهد کرد.

به گفته “رونت”، اگر ثابت شود که هر دو گروه، ذخیره مشابهی از توده‌های تشکیل‌دهنده دارند، پژوهش‌های آینده می‌توانند دلیل ترکیب‌بندی متفاوت قمرهای گالیله را بررسی کنند.

جزئیات این پژوهش، در مجله ” Astrophysical Journal” به چاپ رسید.

منبع: ایسنا

کره زمین

سیاره هایی که ساکنان آنان میتوانند در باره موجودیت کره زمین با خبر باشند

در مقاله‌ای منتشره در مجله MNRAS گفته می‌شود که ساکنان احتمالی نه سیاره که دانشمندان آلمانی و بریتانیایی لیست آن‌ها را تسکیل دادند می‌توانند از کره زمین و زندگی موجودات هوشمند در آن با خبر باشند.

پروفسر «روبرت وِلز» از دانشگاه کویینز انگلیس می گوید: هر چقدر سیاره بزرگ‌تر باشد به همان اندازه نور ستاره ای را که به دور آن می‌گردد کمتر می کند. از نظر دیگر، فاصله سیاره از خورشید به قابلیت دید آن تأثیر می گذارد. به این خاطر فرازمینیان، سیاره ما را در موارد بیشتر از سیاره های غولپیکر مشاهده خواهند کرد.
حساب‌ها نشان دادند که امکان مشاهده زمین یا کره‌های دیگر منظومه شمسی از فضای خارج از سیستم خورشیدی معادل ۲٫۵ درصد و شانس کشف سه سیاره در یک زمان بسیار ناچیز است و از ۰٫۰۲۷ درصد تجاوز نمی کند.
از این رو تنها ساکنان برخی سیاره های فراخورشیدی امکان دارند زمین را تماشا و مطالعه کنند. البته اگر آن‌ها ابزاری مانند دوربین «کپلر» یا «هابل» داشته باشند. رویهمرفته تعداد چنین سیارات فقط ۶۵ تا است و اکثر آن‌ها می‌توانند فقط به تماشای مریخ دسترسی پیدا کنند و فقط نه سیاره می‌توانند شانس مشاهده زمین را داشته باشند.

منبع: sputnik

سکوی پرتاب موشک آریان ۶

ساخت سکوی پرتاب موشک آریان ۶

پایگاه فضایی گویان در گویان فرانسه در سواحل اقیانوس اطلس در آمریکای جنوبی قرار دارد. اینجا محل پرتاب موشکهای فضایی سازمان فضایی اروپاست.

مهندسان اروپایی مشغول ساخت سکوی پرتاب موشک آریان۶ در پایگاه فضایی گویان هستند. هدفشان این است که هزینه پرتاب موشک آریان ۶، نصف هزینه پرتاب آریان ۵ عضو سابق خانواده موشکهای آریان باشد. برای رسیدن به این هدف مقدار نجومی بتون و فولاد نیاز هست، و البته نیروی کار.

فردریک مونوز، سرپرست پروژه ساخت سکوی پرتاب موشک آریان ۶ از مرکز ملی علوم فضایی فرانسه می گوید: « زیربنای سکوی پرتاب ساخته شده است. پانصد نفر در بخش عمرانی این پروژه مشغول ساخت بتونی هستند که بتوان از آن در سکوی پرتاب آریان ۶ استفاده کرد.»

اولین پرتاب آریان ۶ برای ژوییه سال ۲۰۲۰ میلادی برنامه ریزی شده است. برای آماده کردن سکوی جدید پرتاب گروه های کار از ساعت ۶ صبح تا ۱۰شب مشغول به کندن و شکل دادن به گرانیت در گویان فرانسه هستند.

گودال مربوط به تخلیه موتور موشک، یکی از ساختارهای اصلی سکوی پرتاب است که در حال ساخت است.

فردریک مونوز می گوید: «وقتی موشک از زمین بلند می شود، شعله هایی که از موتور جت بیرون می آید به منحرف کننده جریان، در انتهای این حفره برخورد می کند و شعله ها و گازهای مایع از تونل بزرگ بتونی به طول ۲۰۰ متر و به ابعاد بیست متر در بیست متر خارج می شود.»
کاهش هزینه های مربوط به ساخت و پرتاب آریان ۶

زمان و هزینه لازم برای پرتاب آریان ۶ باید کم تر از آریان ۵ باشد. به همین دلیل هم قرار است موشک بطور افقی مونتاژ شود.

دیدیه کولُن، از آژانس فضایی اروپا یکی دیگر از مسئولان پروژه ساخت سکوی پرتاب موشک آریان ۶ در پایگاه فضایی گویان است و می گوید: «موشک را به شکل افقی سر هم می کنیم. در نتیجه ساختمانهایی که در آنها این کار را انجام می دهیم می تواند کوچکتر باشد و هزینه هواسازی (تهویه) و هزینه های عملیاتی کمتر می شود. وقتی موشک سر هم شد، روی نقاله ای قرار می گیرد تا به سکوی پرتاب برده شود. در آنجا موشک در وضعیت عمودی قرار داده می شود و در آن لحظه تحت وارسی کلی قرار می گیرد. پس از وارسی چراغ سبز داده می شود تا حامل ماهواره به سکو آورده و روی موشک سوار شود. پس از انجام این کار، سقف متحرک موشک که در ارتفاع ۹۰ متری قرار دارد، عقب کشیده می شود و می توانیم موشک را به فضا پرتاب کنیم.»

حدود نیم قرن از عمر سامانه پرتابی گویان در گویان فرانسه در سواحل اقیانوس اطلس در آمریکای جنوبی می گذرد. نزدیک بودن این منطقه به خط استوا، مزیتهای زیادی برای پرتاب موشک دارد. موشکهای سایوز و وگا هم از مرکز فضایی گویان به فضا فرستاده شدند.
رقابت «آریان اسپیس» با اسپیس ایکس آمریکایی

کار ساخت و پرتاب موشکهای آریان را شرکت چند ملیتی آریان اسپیس برعهده دارد. اما با ورود موشکهای جدید ساخت شرکت آمریکایی اسپیس ایکس، شرایط رقابت برای موشکهای آریان اروپا سخت می شود.

دیدیه فور، مدیر پایگاه فضایی گویان درباره رقابت موشک آریان ۶ با موشکهای ساخت «اسپیس ایکس» می گوید: «موشکهای جدید اسپیس ایکس به زودی وارد بازار می شود. طراحی این موشکها مدرن تر است در نتیجه قیمتشان هم مناسب تر است. به همین دلیل هم آریان ۶ را طراحی کردیم. هدفمان این بود که هزینه ساخت و راه اندازی اش کمتر باشد. آریان ۵ کاملا قابل اطمینان است. سایوز و وگا تا به حال حتی یک روز هم با مشکل مواجه نشده اند. طی یکسال ۱۰ الی ۱۲ پرتاب از مرکز فضایی گویان انجام می شود. برای رقابت با موشکهای جدید اسپیس ایکس می خواهیم هزینه های مربوط به ساخت و راه اندازی آریان ۶ را کاهش بدهیم. طراحی آریان ۶ بگونه ای است که فقط دارای یک پیکربندی است. در نتیجه هزینه کم می شود و می توانیم نظر مشتریان مان را تامین کنیم.»
آریان ۶ قابلیت حمل چندین ماهواره را به مدار زمین ایستا دارد

موشک اریان ۶ موشک ماهواره بَر است که ماهواره های مخابراتی را به مدار انتقال ثابت زمین می فرستد. استیج فوقانی آن قابلیت اشتعال دوباره را دارد در نتیجه آریان ۶ می تواند چندین ماهواره را به مدارهای مختلف زمین بفرستد.

برونو ژرارد مدیر شرکت «آریان اسپیس» در گویان فرانسه می گوید که آریان ۶ دو نسخه دارد: «یکی از مزایای آریان ۶ این است که دو نسخه دارد: آریان ۶۲ و آریان ۶۴. آریان ۶۲ دو بوستر (راکت یا موشک تقویت کننده) دارد و آریان ۶۴ چهار بوستر (راکت یا موشک تقویت کننده) دارد. حداکثر توان با ۴ بوستر به دست می آید و می توان دو ماهواره یا یک ماهواره بسیار سنگین را در مدارهای زمین ثابت (ایستا نسبت به زمین) (Geostationary orbit) قرار داد. قدرت آریان ۶۲ کمتر است در نتیجه ارزانتر است و با آن می توان ماهواره ها را در مدارهایی خاص قرار داد.»
مزیتهای آریان ۶ نسبت به اعضای سابق خانواده موشکهای آریان

در این ماهواره بَر، از موتور «وولکین» استفاده شده است که در آریان ۵ هم استفاده شده بود.

یکی از اجزاء جدید و متفاوت آریان ۶، راکت تقویت کننده P120 آن است که از سوخت جامد استفاده می کند. در حال حاضر مهندسان مشغول آزمایش موشک تقویت کننده هستند

ماسیمو اپیفانی، از شرکت فرانسوی که کار سرهم کردن موتور آریان ۶ را در گویان فرانسه به عهده دارد می گوید: «سوخت پیشران موشک را ساخته ایم و موشک را پر کرده ایم. در حال حاضر در این ساختمان آماده انجام برخی آزمایش ها می شویم: آزمایش هایی بسیار دقیق و مفصل با دستگاه های پرتو x قوی تا اطمینان پیدا کنیم که جرم و اندازه های داخلی راکت بوستر با مختصات تعیین شده مطابقت دارد.»

اجزا مختلف سکوی پرتاب پس از ساخته شدن باید در محل نصب بشوند. دیدیه کولن می گوید: «در ماه ژانویه پلتفورم پرتاب به گویان آورده می شود که بخش عظیم سامانه پرتابی است. وزن آن ۵۰۰ تن خواهد بود . اجزای مختلفش را سرهم می کنیم و سپس آن را روی سکوی پرتاب می گذاریم.»

دنیل نویشواندر از آژانس فضایی اروپا می گوید که همزمان با کار طراحی و ساخت سکوی پرتاب آریان ۶ در گویان، ساخت اولین راکتهای آن قرار است بزودی در اروپا آغاز می شود. وی می افزاید: «قصد داریم خط تولید اولین مجموعه موشک را بهار سال آینده آغاز کنیم. می توانیم بگوییم که کار صنعتی مان آغاز شده و آماده هستیم با حداکثر سرعت وارد کار تولید شویم، و از سال آینده تولید موشک آریان ۶ آغاز خواهد شد.»

پس از تکمیل سکوی پرتاب، کار آماده سازی موشک آریان ۶ برای پرتاب به فضا، فقط به ۹ روز زمان نیاز دارد. در حالیکه این کار برای آریان ۵ یک ماه طول می کشید.

منبع: یورونیوز

یخ در مدار استوای مریخ

یخ در مدار استوای مریخ

یافتن منابع یخ و آب در مریخ یکی از مهمترین چالش‌هایی است که بسیاری از محققان “سازمان فضایی آمریکا” (ناسا) و شرکت‌های خصوصی نظیر “اسپیس‌ایکس”(SpaceX) که برنامه‌های گسترده برای ارسال فضانورد به مریخ دارند، با آن مواجه هستند.

تا به حال، تلاش‌ها برای یافتن منابع یخ در مریخ غیر از مناطق قطبی آن با موفقیت همراه نبوده است.

حال محققان آزمایشگاه فیزیک کاربردی دانشگاه جان هاپیکنز با استفاده از داده‌های ماموریت “اودیسه”(Odyssey) طولانی‌ترین ماموریت ناسا در مریخ، موفق شده‌اند نشانه‌هایی از وجود یخ در محدوده مدار استوای مریخ بیابند.

“اودیسه” فضاپیمای رباتیک ناسا با پیمان‌کاری لاکهید مارتین است که از اکتبر سال ۲۰۰۱ میلادی برای گردآوری دانستنی‌های تازه در مورد امیدهای وجود آب و یخ در سیاره مریخ همچنان بر گرد این سیاره می‌گردد.

این ماهواره با بکارگیری طیف‌سنج و آشکارساز فروسرخ می‌کوشد که برای یافتن نشانه یا نشانه‌هایی از بودن آب در گذشته یا امروز مریخ پیدا کند.

همچنین با پرتونگاری زمین‌شناسی این سیاره و ویژگی‌های آن محیط را بررسی و گزارش کند. امید بر این است که با به دست آوردن اطلاعاتی که اودیسه به دنبال آن‌ها است، به یافتن پاسخ به این پرسش که آیا زندگی در مریخ تا به حال وجود داشته یا نه، کمک شود.

ارزیابی ریسک‌هایی که فضانوردان آینده از تابش خورشید در مریخ ممکن است تجربه کنند نیز در دستور کار اودیسه قرار دارد. همچنین این ماهواره به عنوان یک ایستگاه رله ارتباطات بین مریخ نوردها، مریخ‌نورد اکتشاف، آزمایشگاه علمی مریخ و کاوشگر فینیکس و زمین را امکان‌پذیر می‌کند.

یخ در مدار استوای مریخ

تا دسامبر ۲۰۱۴ اودیسه رکورد ۴۸۰۰ روز خدمت در مریخ را پشت سر گذاشت. رکورد طولانی‌ترین کار در مریخ را که ۳۳۴۰ روز بوده، در ۱۵ دسامبر ۲۰۱۰ توسط همین مدارگرد برای نخستین بار شکسته شده بود.

بنابر گزارشی که ناسا اخیراً منتشر کرده، گفته شده که اودیسه و همچنین مدارگرد شناسایی مریخ و کاوشگر فضایی “می‌ون” (MAVEN) که اتمسفر مریخ را بررسی می‌کند، همگی پس از گذشتن دنباله‌دار بزرگ از نزدیکی آن‌ها آسیبی ندیده‌اند و سالم هستند.

تاریخ این گزارش ۱۹ اکتبر ۲۰۱۴ است. البته مریخ‌گرد مارس اودیسه تاکنون دوبار به دلیل خطا در سیستم جهت‌یابی به طور موقت در عملکرد حالت امن قرار گرفته است که در هر دوبار در مدت زمان کوتاهی با بازنشانی سیستم تعیین جهت به عملکرد عادی بازگشته است. این اختلال‌های موقت در عملکرد یک بار در دی ماه ۱۳۹۲ و دیگر بار در دی ماه ۱۳۹۵ رخ داده است.

محل حدودی این منطقه مابین مناطق “الیسیوم”( Elysium) و “تارسیس”( Tharsis) در فاصله ۵۰۰۰ کیلومتری استوای مریخ قرار دارد که تا به حال تصور می‌شد هیچ احتمالی برای وجود آب در این منطقه وجود ندارد.

“جک ویلسون”، محقق ارشد این تحقیق با استفاده از بهینه کردن و افزایش کیفیت داده‌های اودیسه، نشانه‌هایی از وجود یخ‌های زیرسطحی را در مدار استوای مریخ یافت.

وی در این رابطه گفت: با این بهینه‌سازی ما عملا موفق شدیم داده‌هایی را بدست آوریم که اودیسه باید با قرار گرفتن در ارتفاعی در حدود نصف ارتفاع خودش، آنها را به دست می‌آورد.

ویلسون افزود: با استفاده از این داده‌های بهبودیافته دید بسیار بهتری از سطح مریخ بدست آوردیم.

با استفاده از این داده‌ها محققان به وجود هیدروژن آزاد در سطح مریخ پی بردند که احتمالا از منابع زیرسطحی این سیاره آزاد شده‌اند و محققان دانشگاه جان هاپکینز معتقدند این گازهای هیدروژن از منابع یخ زیرزمینی در مناطق اطراف استوای مریخ جدا شده‌اند.

پیش از این تصور می‌شد این گازها به خاطر وجود ترکیبات هیدراتی در سطح مریخ هستند، اما اطلاعات اودیسه نشان می‌دهد ترکیبات هیدراتی بسیار کمتر از چیزی هستند که پیش از این تصور می‌شده است.

در صورتی که یافته‌های این محققان به یافتن منابع یخ زیرسطحی در مدار استوای مریخ منجر شود، یک گام بسیار بلند برای آینده ماموریت‌های فضایی در مریخ محسوب می‌شود.

منبع: ایسنا

سیاره زهره

شناسایی جو سیاره زهره با ماهواره مکعبی

به گزارش مجله سیب نت به نقل از ایسنا، زمانی که از فضا به سیاره زهره نگریسته می‌شود، یک کره بزرگ و مات دیده می‌شود که این به خاطر جو متراکم این سیاره است که عمدتا از دی‌اکسید کربن و نیتروژن تشکیل شده است.

تا قرن بیستم مشاهده سطح سیاره زهره با استفاده از ابزارهای معمول امکان‌پذیر نبود و با پیشرفت و توسعه ابزارهای طیف‌سنجی و شناسایی اشعه ماوراء بنفش امکان مشاهده سطح آن تا حدودی فراهم شد.

در اوایل دهه ۱۹۶۰ محققان راداری را به سوی زهره نشانه‌روی کردند که سیگنال‌های آن از ابرهای این سیاره عبور کرده و پس از برخورد با سطح جامد سیاره، منعکس شد. برای نخستین بار دانشمندان اطلاعات جالبی را درباره سطح ناهید به‌دست آوردند که نشان می‌داد ناهید دارای حرکت چرخشی در جهت معکوس است. چرخش آن از شرق به غرب است و آفتاب از مغرب طلوع و در مشرق غروب می‌کند.

نکته قابل توجه درباره زهره این است که وقتی با طول موج‌های ماوراءبنفش رصد می‌شود، به صورت راه‌راه تاریک و روشن دیده می‌شود که دانشمندان به این نتیجه رسیده‌اند که به دلیل وجود برخی مواد در ابرهای این سیاره، برخی طول‌ موج‌ها جذب می‌شوند و سبب بوجود آمدن این منظره می‌شوند.

ناسا برای رمزگشایی از این پدیده تصمیم گرفته از یک ماهواره مکعبی کوچک استفاده کند که با گردش در جو این سیاره و استفاده از تجهیزات مختص پرتوهای ماوراء بنفش و یک آینه جذب نور که از نانولوله‌های کربنی ساخته شده، اطلاعات کامل‌تری از دومین سیاره نزدیک به خورشید بدست آورد.

این ماموریت به تازگی بودجه‌های مورد نیاز خود را از “مرکز مطالعات فضایی با استفاده از ماهواره‌های کوچک” که در مرکز “گودارد”(Goddard) ناسا واقع شده، دریافت کرده و با عنوان “آزمایش‌های ماهواره‌ مکعبی پرتو یو-وی” شناخته خواهد شد.

در ماه مارس سال جاری میلادی طرح این ماموریت از بین ۱۰ طرح دیگر برگزیده شد که همگی آنها بر پایه استفاده از ماهواره‌های مکعبی کوچک، برنامه‌ریزی شده‌اند.

“والریا کوتینی”( Valeria Cottini) استاد و محقق دانشگاه مریلند آمریکا مسئولیت این پروژه را بر عهده دارد.

سیاره زهره

سیاره زهره یکی از اهداف جذاب برای دانشمندان محسوب می‌شود و یک جو اسرارآمیز و خاص دارد که با وجود تلاش ناسا و دیگر سازمان‌های فضایی در جهان بسیاری از ویژگی‌های آن ناشناخته باقی مانده است.

زهره نزدیک‌ترین سیاره به زمین است و بعد از ماه، درخشان‌ترین جرم آسمانی طبیعی است که به هنگام شب در آسمان زمین دیده می‌شود.

زهره، بدون قمر است و در مدار تقریباً دایره‌واری به‌دور خورشید می‌گردد. زهره از بسیاری دیدگاهها ازجمله اندازه، جرم، گرانش و ترکیبات ساختاری به زمین شباهت دارد و به خاطر همین نزدیکی‌ها آن را سیاره «خواهر زمین» نیز خوانده‌اند.

این سیاره دارای هواکره است. جو ضخیم و غلیظ آن موجب می‌شود که دیدن سطح آن از طریق رصد، دشوار باشد. بیشتر هواکره آن را کربن دی‌اکسید تشکیل داده و در ابرهای فوقانی آن قطرات ریز سولفوریک اسید وجود دارد. وجود کربن دی‌اکسید در جو این سیاره که گرما را در سیاره نگه می‌دارد دمای آن‌ را به مقدار بسیار چشم‌گیری(۴۸۰ درجه سانتیگراد نزدیک سطح سیاره) افزایش داده‌است.

این سیاره یکی از سیاره‌های سنگی و فشرده و دارای آتشفشان‌های فعال، زمین‌لرزه و رشته‌کوه است. زمان لازم برای یک بار گردش این سیاره به دور خورشید ۲۲۵ روز زمینی است.

زهره در سنجش با بیشتر سیاره‌ها در سامانه خورشیدی از جمله زمین، کروی‌تر است و به علت چرخش بسیار آهسته دور محوری آن، پدیده تورفتگی یا مسطح شدن قطب‌ها و برآمدگی یا تورم نواحی استوایی در آن، کمتر از دیگر سیارات رخ می‌دهد. طول یک شبانه‌روز زهره از یک سال این سیاره کمی بلندتر است یعنی پس از گردش کامل به دور خورشید هنوز چرخش آن به دور خودش کامل نشده است.

مشاهدات نشان می‌دهد حدود نیمی از انرژی دریافت شده از خورشید در طول موج ماوراء بنفش توسط لایه بالایی جو این سیاره که احتمالا پوشیده از سولفوریک اسید است به صورت کامل جذب می‌شود.

طول موج‌های دیگر در سطح این سیاره پخش شده و یا دوباره به فضا بازگرانده می‌شوند که سبب زردرنگ دیده شدن زهره می‌شود.

کوتینی در کنفرانس خبری اعلام این ماموریت گفت: از آنجا که بیشترین میزان جذب انرژی در زهره در طول موج ماوراء بنفش رخ می‌دهد، تعیین ماهیت مواد موجود در جو، تعیین نقاط تمرکز آنها و وضعیت پراکندگی آنها اهمیت ویژه‌ای دارد.

ماهواره‌های مکعبی که با نام ماهواره‌های مینیاتوری نیز از آنها یاد می‌شود می‌توانند با هزینه بسیار کمتر از ماهواره‌های معمول به انجام ماموریت بپردازند و چالش‌های کمتری نیز داشته باشند.

برای مثال ماهواره مورد استفاده در این پروژه از آینه‌ای متشکل از نانولوله‌های کربنی استفاده می‌کند که بخشی از یک تلسکوپ کوچک است.

سیاره زهره

این آینه با ریختن مخلوطی از نانولوله‌های اپوکسی و کربن در یک قالب ساخته شده و سطح آن با دی‌اکسید آلومینیوم و سیلیکون پوشش داده شده است.

پایدار بودن ساختار این آینه با وجود سبک‌وزن بودن در کنار آسان بودن تولید آن سبب شده که بسیار مورد توجه محققان قرار بگیرد.

قرار است این ماموریت تا چند سال اینده عملیاتی شود. تخمین زده می‌شود این ماهواره یک سال و نیم در راه رسیدن به زهره باشد و به مدت شش ماه سرویس دهد.

مریخ نورد

امروز سالروز پرتاب اولین مریخ نورد

به گزارش مجله سیب نت به نقل از ایسنا، “وایکینگ ۱ “( Viking 1 )نام اولین فضاپیما از دو فضاپیمایی بود که در طی برنامه وایکینگ ناسا به مریخ فرستاده شد.

این فضاپیما در تاریخ ۲۰ اوت ۱۹۷۵ به فضا پرتاب شد و در ۱۹ ژوئن ۱۹۷۶ به مدار مریخ وارد گردید.

فرود بر سطح سیاره برای تاریخ ۴ ژوئیه – روز استقلال آمریکا – برنامه‌ریزی شده بود، اما تصویربرداری از محل فرود نشانگر محلی بسیار ناهموار بود و فضاپیما نمی‌توانست فرود امنی داشته باشد.

بنابراین فرود تا زمانی که محلی مناسب‌تر یافت شود به تعویق انداخته شد. بخشی از فضاپیما که قرار بود بر سطح سیاره فرود بیاید در تاریخ ۲۰ ژوئیه ساعت ۰۸:۵۱ از بخشی مداری آن جدا شد و در ساعت ۱۱:۵۶:۰۶به وقت جهانی بر سطح مریخ فرود آمد.

وایکینگ ۱ قرار بود تنها سه ماه فعالیت کند، اما توانست شش سال به ارسال اطلاعات بپردازد.

ارتباط این فضاپیما با زمین در تاریخ ۱۳ نوامبر ۱۹۸۲ بدلیل یک فرمان ناقص که از مرکز کنترل زمین ارسال گردید، قطع شد.

در تاریخ ۲۰ اوت ۱۹۷۷ ناسا این بار فضاپیمای “وویجر ۲″(Voyager) را به فضا پرتاب کرد.

این فضاپیما یک کاوشگر فضایی بی‌سرنشین میان‌سیاره‌ای است که در قالب برنامه وویجر برای مطالعهٔ سیاره‌های خارجی منظومه شمسی و همچنین فضای میان‌سیاره‌ای توسط ناسا به فضا پرتاب شده‌است.

این کاوشگر ۷۲۲ کیلوگرمی تا تاریخ ۱۹ اوت ۲۰۱۷ به مدت ۴۰ سال کامل در مأموریت بوده و همچنان به ارسال پیام ادامه می‌دهد.

گرچه وویجر ۲ شانزده روز پیش از وویجر ۱ به فضا پرتاب شد، اما به دلیل داشتن مسیر متفاوت (که در نهایت پرواز کناری اورانوس – نپتون را ممکن می‌ساخت) توسط همتای خود پشت سر گذاشته شد. وویجر ۲ با فاصلهٔ ۱۰۲/۷ واحد نجومی از خورشید (۳٬۱۵۰ میلیون کیلومتر) در تاریخ ۱۴ سپتامبر ۲۰۱۳ به‌همراه وویجر ۱، پایونیر ۱۰ و پایونیر ۱۱ از دورترین ساخته‌های دست بشر در فضا محسوب می‌شود.

وویجر ۲ بخشی از برنامه وویجر بود که به همراه فضاپیمای خواهرش وویجر ۱ اجرا شد و مأموریتش بررسی و مکان‌یابی مرزهای منظومه شمسی شامل کمربند کویپر، هلیوسفر(دورترین فضای تحت تاثیر خورشید) و فضای میان ستاره‌ای‌ست.

این فضاپیما نخستین فضاناوی بود که از سیاره‌های اورانوس و نپتون، دیدار کناری کرد. وویجر ۲ در ۲۹ ژوئن ۱۹۷۹ به برجیس رسید و نیز در ۲۶ اوت ۱۹۸۱ از کنار کیوان و در ۲۶ ژانویه ۱۹۸۶ از کنار اورانوس عبور کرد.

براساس اعلام ناسا این فضاپیما تا سال ۲۰۲۰ برای فعالیت خود سوخت دارد.